تاریخ نگارش: شنبه 15 شهریور 1393 + نظرات ()

تخیل و نقش آن در زندگی انسان

هنگامی كه از تخیل نام می بریم ، ناخودآگاه ممكن است احساس كنیم در جایی ماورای دنیای حاضر سفر می كنیم كه می تواند آینده ای دور، گذشته ای مرموز، مكان های عجیب و غریب و یا سرزمین های شعر و قصه باشد كه همه آنها در نظر ما شگفت انگیز و غیرقابل باور به نظر می آیند. این قدرت افسانه ای كه ویژه انسان است زمینه ساز اختراعات و ابداعات و آفرینش های ادبی و هنری بوده است .

ژول ورن  بیان می كند: «هر موضوعی كه یك نفر تصور كند، دیگران می توانند آن را به واقعیت تبدیل كنند.» و این موضوع نشان از اهمیت قدرت تخیل است . در بعضی مواقع شما در جایی آرام گرفته اید، افكارتان همچون پرنده ای سبكبال به پرواز درمی آید و در آسمان خیال به این سو و آن سو سفر می كند و گاهی نیز ممكن است این حالت زمانی برای شما رخ دهد كه در میان جمعی از انسان ها نشسته اید و یا در مسیری به سفر می پردازید و یا اینكه به فعالیتی مشغول هستید. این تجربه برای همه انسانها آشناست و هر روزه با آن روبرو می شوند و به این تخیل، تخیل غیرفعال می گویند. در این حالت انسان اگرچه اراده آن را دارد كه از آن رهایی یابد اما بیشتر ترجیح می دهد كه با این پرنده ذهن ، همراه باشد. وجود چنین تخیلی در حد كم چه بسا برای سلامتی انسان مفید است زیرا در مواقع سختی و ناراحتی ها انسان می تواند با كمك ین پرنده درون، كمی از مشكلات فرار كند و فرصتی بیابد تا ذهن فرسوده نشود، اما اگر بیش از حد تكرار شود و وقت زیادی از انسان را بگیرد، آدمی را ناتوان می سازد و سبب می شود به جای آنكه آدمی با مشكلات دست و پنجه نرم كند، سعی كند با این پرنده خیالی از مشكلات فرار كند. گاهی نیز شما به خواب می روید، خود را می بینید كه بدون اراده و عدم وابستگی به زمان و مكان همچون اسیری در دستان یك پرنده نیرومند خیالی ، به همه جا پرواز می كنید و چه بسا به جاهایی می روید كه روحتان آزرده می شود اما كاری نمی توان كرد چون اراده آدمی در زندانی به اسارت افتاده است . شما در این مرحله در رویا بسر می برید و تنها با بیدار شدن قادرید از آن رهایی یابید و گاهی آدمی با رویا با پدیده هایی روبرو می شود كه برای او جالب و چه بسا تولید كننده افكار نو باشد اما وقوع این وضعیت بسیار به ندرت رخ می دهد.

اكنون شما باید با یك نوع تخیل دیگر نیز آشنا شوید و آن تخیل فعال است كه باعث شكل گیری دستاوردهایی می شود كه برای زندگی انسان تحول ساز است . ویلیام بلیك بیان می كند: «هرگاه بتوانیم از نیروی تخیل به همان اندازه استفاده كنیم كه از نیروی بصری استفاده می كنیم هر كاری امكان پذیر است».

كالریج از صاحب نظران در زمینه تخیل می گوید: «تخیل نیرویی است كه پیونددهنده ذهن و طبیعت به یكدیگر است».

و انیشتین نیز بیان می كند: «تخیل مهمتر از دانش است».

انسان می تواند با قدرت تخیل خود به زمان آینده سفر كند و به كاوش بپردازد و چیزهای جدیدی كشف كند كه چه بسا با كشف آنها و برنامه ریزی در زمان حال ، بتواند از وقوع مخاطرات در آینده پیشگیری كند.

متاسفانه در كشورهای جهان سوم به علت عدم توانایی در پیش بینی آینده ، همیشه اینگونه كشورها با مشكلات به وقوع پیوسته، جدال می كنند و فاقد این توانایی هستند كه با پیش بینی آینده خود را برای مقابله با مخاطرات آن آماده كنند. زیرا در این جوامع از كودكی به انسان نیاموخته اند كه از تخیل فعال خود برای زندگی كردن استفاده كند و گاهی نیز تخیل فعال را با رویا و تخیل غیرفعال یكسان در نظر گرفته اند و بهره گیری از تخیل فعال را با خیال بافی اشتباه گرفته اند و به همین علت در بزرگسالی این ناتوانی را در پیش بینی مشكلات می توان بخوبی درك كرد و چه بسا دوراندیشی در زمینه بعضی از عواقب رفتارها، نیازمند تخیل قوی است و بسیاری از انسان ها كه در گرداب مشكلات قرار گرفته اند بخاطر این است كه نتوانسته اند از قدرت تخیل خود برای پیش بینی اقداماتی كه انجام می دهند، بهره بگیرند.


طبقه بندی: تحقیق و پژوهش، روانشناسی و مشاوره، 
برچسب ها:تخیل و نقش آن در زندگی انسان، تخیل، ژول ورن،

...